Rusya'nın alt meclisi Devlet Duması, ülkenin ilk kapsamlı kripto para yasası için son iki oylamayı 21 Temmuz Salı günü yapacak.
"Dijital Para ve Dijital Haklar" başlıklı yasa tasarısının yürürlüğe girmesi için Senato onayı ve Devlet Başkanı Vladimir Putin'in imzası da gerekiyor. Devlet Duması Finansal Piyasalar Komitesi Başkanı Anatoly Aksakov, bu sürecin yaklaşık iki hafta süreceğini tahmin ediyor. Yasa, onaylanması halinde 1 Eylül'de yürürlüğe girecek.
Hedeflenen tarih 1 Temmuz'du ancak Rus haber kaynağı Kommersant'ın aktardığına göre devlet kurumları arasındaki koordinasyon sorunları gecikmeye yol açtı.
Yasa ne getiriyor?
Yasa, kripto para borsaları, brokerlar ve saklama hizmeti veren şirketler için bir lisanslama sistemi kuruyor. Rusya Merkez Bankası, bu lisansları verme yetkisine sahip olacak ve finansal istikrar için tehdit oluşturduğunu düşündüğü herhangi bir kripto parayı yasaklayabilecek.
Büyük finans kuruluşları beklemiyor: VTB ve T-Bank, kripto para saklama hizmetleri kurma planlarını çoktan duyurdu.
Her kripto para yasal statü kazanamayacak. Rusya'da yasal olarak işlem görebilmek için bir kripto paranın piyasa değerinin (dolaşımdaki tüm coin'lerin toplam değeri) 5 trilyon rublenin (yaklaşık 65 milyar dolar) üzerinde olması ve lisanslı bir yabancı borsada en az beş yıllık doğrulanmış işlem geçmişine sahip olması gerekiyor.
Bu şartlar şu an için sadece iki kripto parayı kapsıyor: Bitcoin ve Ethereum. Yasayı takip eden White Stone'dan avukat Alexandra Fedotova, Rus haber kaynağı Parlamentskaya Gazeta'ya yaptığı açıklamada, Merkez Bankası'nın büyük borsalarda en çok işlem gören ilk beş ya da on kripto paranın listesini yayınlayacağını söyledi. Fedotova, "Bunlara kesinlikle BTC ve ETH dahil olacak. Rusya'daki popülerlikleri göz önüne alındığında SOL veya TON da eklenebilir. Diğer her şey yalnızca nitelikli yatırımcılar için" dedi.
Sıradan yatırımcılar (profesyonel nitelikleri olmayanlar) için yıllık alım limiti 300.000 ruble (yaklaşık 3.800 dolar) ve bu işlemler tek bir lisanslı aracı kurum üzerinden yapılabilecek. Profesyonel yatırımcılar için böyle bir sınır yok ancak onlar bile gizlilik coin'lerini (işlem verilerini ve cüzdan adreslerini gizlemek için tasarlanmış kripto paralar) satın alamayacak. Monero (XMR), Zcash (ZEC) ve Dash tamamen yasaklanıyor.
Fedotova, "Merkez Bankası doğrudan şunu söylüyor: Alıcıları gizleyen coin'leri satın alamazsınız. Bir işlem grafiği oluşturamıyor ve paranın nereden geldiğini göremiyorsanız, bu varlık AML (kara para aklamayı önleme) doğrulamasından geçemez" ifadelerini kullandı.
'Kripto almak' ile 'kripto kullanmak' aynı şey değil
Rusya'da yaşayan sıradan bir kripto meraklısı için yeni yasa pek sevinecek bir şey sunmuyor: Rusya içinde kripto parayla hiçbir şey satın alınamayacak.
Yasa, kripto paralara yalnızca uluslararası ticarette izin veriyor. Rus şirketleri, Batı bankacılık kanallarının dışına çıkmak için yabancı ortaklarına Bitcoin ile ödeme yapabilecek. Ruble, Rusya'da yasal tek ödeme aracı olmaya devam ediyor.
Devlet Duması Bütçe ve Vergiler Komitesi Başkan Yardımcısı Kaplan Panesh, yasanın Nisan ayındaki ilk okumasında, milletvekillerinin yasayı Rus rublesini korumak amacıyla tasarladıklarını belirtmişti: "Bu, Rus şirketlerinin yabancı taraflara ödeme yapmak için kripto para kullanmasına ve yaptırım kısıtlamalarını aşmasına olanak tanıyor."
Rusya, 2014'ten bu yana Batı yaptırımları altında. 2022'de Ukrayna'yı işgalinin ardından yaptırımlar daha da ağırlaştı. AB, Şubat ayında Rus kuruluşlarıyla tüm kripto para işlemlerini yasaklama kararı almıştı. Moskova ise yasama çalışmalarına devam etti.
Putin, Ağustos 2024'te Rusya'nın kripto para madenciliği yasasını imzalamıştı. Hashrate Index 2026 verilerine göre bu yasa, Rusya'yı ABD'den sonra dünyanın ikinci büyük Bitcoin üreticisi haline getirdi. Yeni yasa, bunun üzerine alım satım ve takas kurallarını ekleyerek Moskova'nın ilk yaptırımlardan bu yana inşa ettiği düzenleyici çerçeveyi tamamlıyor.
Lisanssız platformlar için tam yasak 1 Temmuz 2027'de başlayacak.
