Geçen ay Nikon’un Small World in Motion video yarışması birincisi olarak Çin’in Tsinghua Üniversitesi’nden Ning Xu’yu aktarmıştık. Xu’nun videosu nadir bir solunum bozukluğu olan bir çocukta hava yollarındaki minik kirpiklerin titreşimini yakalıyordu. Ancak Xu’nun videoyu hazırlarken yapay zekâ kullandığı iddiası ortaya çıktı. Nikon soruşturma başlattı ve Xu’nun katılımının yarışma kurallarına uymadığına karar verdi. Yeni birincilik Vietnamlı Nguyen Nam Nhat’a geçti; Nhat’ın videosu minik bir yuvarlak kurt ve tek hücreli bir organizmayı gösteriyor.
BBC’nin haberine göre bazı araştırmacılar Xu’nun videosunda yapısal anormallikler olduğunu, hücre özelliklerinin gerçek hücre biyolojisinde görülmeyecek şekilde ortaya çıkıp kaybolduğunu belirtti. Başkaları da kaynak dosyaların içinde yapay zekâ filigranına benzeyen izler fark etti. Xu, yapay zekâyı “yeniden oluşturulmuş gri tonlamalı görüntülerde özellikleri ayırt etmek ve görselleştirmek için” kullandığını söyledi; ancak yapay zekânın “deneysel filmi, kirpikleri ya da hareketlerini üretmek için” kullanılmadığını reddetti.
2011’de kurulan Nikon Small World in Motion yarışması, 1974’ten beri düzenlenen Nikon Small World Fotomikrografi Yarışması’nın bir yan dalı. Her iki yarışma da ışık mikroskobuyla görülen şeylerin güzelliğini ve karmaşıklığını sergilemeyi amaçlıyor; biri sabit fotoğraflarla, diğeri ise mikroskop altında film ya da zaman atlamalı görüntü yapmayı sağlayan teknolojik gelişmelerden yararlanan fotovideografiyle.
Xu’nun diskalifiye edilmesiyle diğer kazananlar bir basamak yükseldi. Almanya’nın Bavyera bölgesinden Benedikt Pleyer, su damlacıkları içinde askıda duran denizanası larvalarının videosuyla ikinci oldu; ABD’deki Howard Hughes Tıp Enstitüsü’nden Andrew Moore, komşu hücrelerde senkronize hücre bölünmesinin videosuyla üçüncü; Edinburgh, İskoçya’daki Hypha Research Ltd.’den Patrick Hickey, Kaplumbağa Asması yaprak hücrelerindeki mitokondri ve kloroplast dinamiklerinin videosuyla dördüncü; Igor Adameyko ise hareket halindeki minik renkli bir deniz salyangozu Cyerce kikutarobabai videosuyla beşinci oldu.
İşte Nikon’un tam açıklaması:
Video ve destekleyici materyalleri yeniden kapsamlı şekilde değerlendirdikten ve jüri paneli üyeleriyle istişare ettikten sonra Nikon, ödüllü videonun üretken yapay zekâ konusundaki yarışma kurallarına uymadığına karar verdi. Nikon, web sitesindeki yarışma sıralamalarını bu karara göre güncelledi.
Bu karar, yalnızca sunulan videonun bu yarışma için belirlenen kurallar kapsamında uygunluğuna dayanmaktadır. Katılımcının mesleki itibarı, bilimsel katkıları ya da niyeti hakkında bir yargı olarak yorumlanmamalıdır.
Görüntüleme ve yapay zekâ alanındaki gelişmeler hızla evriliyor ve pek çok alanda kuruluşlar için yeni zorluklar yaratıyor. Bu olay, Nikon Small World ve Nikon Small World in Motion’un gelecek yarışma başvuruları için kuralları ve değerlendirme prosedürlerini gözden geçirme ihtiyacını gösterdi.
Nikon Small World ve Nikon Small World in Motion yarışmaları, bilimsel ve sanatsal nitelikte görüntülemede mükemmelliği kutlar. Seçilen her görüntü ve videonun bütünlüğüne değer veriyoruz ve bu yarışmayı tanımlayan mükemmellik standartlarını korumaya kararlıyız.
