Trump yönetimi, milyarderin sosyal medya platformu X’e kesilen 120 milyon euroluk AB cezasına karşı Elon Musk’ın açtığı temyize katılmak istiyor. Bu talep, Brüksel’in ABD’li teknoloji şirketlerini dizginleme çabaları üzerinden süren transatlantik çatışmada yeni bir tırmanış olarak görülüyor.
ABD Adalet Bakanlığı Perşembe günü, Musk ve X’in cezanın iptali için açtığı iki davaya müdahale başvurusunda bulundu. Davalar, Lüksemburg’daki AB Genel Mahkemesi’nde görülecek.
Yardımcı başsavcı Brett Shumate, “Avrupa Komisyonu, düzenleyici yetkisini kendi yargı alanı içinde bulunmayan ya da faaliyet göstermeyen Amerikan şirketlerine ulaşacak şekilde uygunsuz biçimde genişletmeye çalıştı” dedi.
Shumate ekledi: “Avrupa Komisyonu’nun Amerikan inovasyon ve ekonomik büyüme motorlarını kontrol etmeye çalışmak için düzenleyici aşırılığa başvurmasına izin vermeyeceğiz.”
Avrupa Komisyonu, geçen yıl Aralık ayında X’e Dijital Hizmetler Yasası’nı ihlal ettiği gerekçesiyle 120 milyon euro para cezası verdi. Bu ceza, bloğun çevrimiçi güvenlik rejimi kapsamında verilen ilk ceza oldu. Komisyon, platformu şeffaflık kurallarını ihlal etmek, verilere yeterli erişim sağlamamak ve doğrulanmış hesaplar için mavi tik sisteminin aldatıcı tasarımı ile suçladı.
Dijital Hizmetler Yasası, çevrimiçi oyuncuları denetlemek için daha sert bir kural seti olarak Brüksel ile ABD’li teknoloji şirketleri arasında bir gerilim noktası haline geldi. Donald Trump yönetimi, AB’nin Amerikan gruplarını haksız yere hedef aldığını ve Maga hareketinin savunuculuğunu yaptığı ifade özgürlüğü ilkelerini ihlal ettiğini savunan ABD şirketlerinin iddialarını destekliyor.
Yönetimin üst düzey isimlerinden bazıları, ABD Başkan Yardımcısı JD Vance dahil, AB’nin X’e ceza kesmesini eleştirdi. Musk, ara seçimler öncesinde Başkan Trump’a ve desteklediği Cumhuriyetçi adaylara en büyük bağışçılardan biri.
Adalet Bakanlığı açıklamasında, Dijital Hizmetler Yasası’nın “Bay Musk’ın kendisini özel bir birey olarak hukuki incelemeye tabi tuttuğunu ve onun mülkiyetindeki tamamen ayrı ve ilgisiz Amerikan şirketlerini etkilediğini” belirtti.
Adalet Bakanlığı ayrıca Komisyon’un cezanın hesaplanmasında X’in kendi yargı alanı içindeki kazancı yerine Musk’ın kontrol ettiği diğer şirketlerin birleşik küresel yıllık gelirini esas aldığını ileri sürdü.
Mart 2025’te X, Musk’ın yapay zeka şirketi xAI ile birleştirildi. xAI daha sonra bu yılın Haziran ayında halka arzından önce Musk’ın roket üreticisi SpaceX tarafından satın alındı.
SpaceX yorum yapmaktan kaçındı.
Öte yandan AB, X hakkında Dijital Hizmetler Yasası kapsamında başka olası ihlaller nedeniyle soruşturma yürütüyor. Soruşturma, şirketin AB kullanıcıları için X’e entegre ettiği yapay zeka sohbet robotu Grok ile ilgili riskleri değerlendirip azaltıp azaltmadığını da kapsıyor.
Apple da uygulama mağazasındaki rekabete aykırı davranış gerekçesiyle AB’nin ilgili Dijital Piyasalar Yasası kapsamında uyguladığı 500 milyon euroluk cezaya itiraz ediyor.
Trump, cezaları “yurtdışı şantajı” olarak nitelendirip “bir vergi biçimi” dedi. İlk döneminde başkan, Apple’ın 13 milyar euroluk İrlanda vergi faturasına yönelik itirazını etkilemeye çalıştı ancak başarılı olamadı.
