Suudi Arabistan’ın Çin’in mBridge dijital para birimi ve sınır ötesi ödemeler programından çekildiği bildirildi.
Bilgi, 20 Eylül Pazar günü Financial Times’ın yayımladığı habere dayanıyor. Habere göre program, katılımcı ülkelerin Swift gibi dolar merkezli ödeme sistemlerini aşmak için kullanabileceği endişesiyle ABD’de tartışma yarattı.
Habere göre ticari olarak kullanıma sunulması beklenen mBridge, merkez bankalarının kendi dijital para birimlerini kullanarak doğrudan işlem yapmasını sağlayan bir blok zinciri teknolojisi kullanıyor. Bu sayede döviz işlemlerinin süresi ve maliyeti azalıyor, doların aracı para birimi olarak rolü küçülüyor.
Ortadoğu’da tarihi bir ABD müttefiki olan Suudi Arabistan, mBridge’e 2024’te aktif katılımcı olarak katıldı. Ülkenin yanı sıra Çin, Hong Kong, Tayland, Birleşik Arap Emirlikleri ve başlangıçta projeyi yöneten ancak daha sonra çekilen Uluslararası Takas Bankası da katılımcılar arasında yer aldı.
Suudi hükümeti Financial Times’a yaptığı açıklamada programdan 2025’te ayrıldığını doğruladı ve bunun baştan beri planı olduğunu söyledi. Habere göre bu çıkış daha önce kamuoyuna duyurulmamıştı.
Suudi Merkez Bankası SAMA’nın ABD baskısıyla çekilip çekilmediği sorulduğunda konuya yakın bir kaynak Financial Times’a, mBridge ile olan katılımının zaten sınırlı olması nedeniyle karardan daha geniş bir çıkarım yapmanın “yanlış olacağını” söyledi.
Haber, ABD Başkanı Donald Trump’ın dolar alternatifleri aramaya devam etmeleri halinde BRICS ülkelerine yüzde 100 gümrük vergisi tehdidinde bulunduğunu da aktardı. BRICS, Çin, Rusya ve Hindistan’ın da aralarında bulunduğu 10 büyük ekonomiden oluşan bir grup.
Cornell Üniversitesi öğretim üyesi ve Brookings’te kıdemli araştırmacı Eswar Prasad, birçok ABD müttefikinin mBridge gibi girişimleri ekonomik bir fayda olarak gördüğünü ve dolar merkezli küresel finans sistemine bağımlılığı azaltmanın bir yolu olarak değerlendirdiğini söyledi.
Prasad, “Ancak doların önemini azaltabilecek ve daha da kötüsü Çin yuanının uluslararası finanstaki rolünü artırabilecek girişimlere yönelik ABD tepkisine karşı da son derece duyarlılar” dedi.
Prasad ayrıca, “Bu tür girişimlerden geri adım atmak, bu finansal yeniliklerin sağlayabileceği potansiyel avantajlar göz önüne alındığında temkinliliği cesarete tercih etmek anlamına geliyor” diye ekledi.
Atlantic Council’in yılın başındaki raporuna göre mBridge, Kasım 2025 itibarıyla toplam işlem hacmi 55,49 milyar dolar olan 4.047 işlem gerçekleştirdi. Bu rakam, Ekim 2022’de işlenen toplam hacmi 22 milyon dolar olan 160 işlemle kıyaslandığında büyük bir artışa işaret ediyor.
