Geçtiğimiz hafta Idaho'nun Twin Falls kentinde bulunan ve bünyesinde Tesla Supercharger istasyonu da barındıran bir In-N-Out restoranına silahlı bir saldırgan ateş açtı. Olayın ardından elektrikli araç sahipleri sosyal medyada aynı öneride buluştu: Bir EVject cihazı satın alın.
Bu ayrılabilir şarj konektörü, araç prize takılıyken bile yola devam etmenize olanak tanıyor. Kulağa korkunç bir senaryo için bariz bir çözüm gibi gelse de, aslında tartışmalı bir cihaz ve sorunu gerçekten çözmüyor. Aksine, Tesla'nın ve diğer tüm otomobil üreticilerinin aslında üretmesi gereken şeyin ne olduğuna işaret ediyor.
Ne Oldu ve Neden Bu Kadar Tepki Çekti?
1 Ağustos'ta bir silahlı saldırgan, Twin Falls'ta yeni açılan bir In-N-Out restoranının dışındaki kalabalığı hedef aldı. Aynı otoparkta bir Supercharger istasyonu bulunuyor ve internette dolaşan görüntüler, saldırganın şarj olan bir Tesla'ya ateş ettiğini gösteriyor. Olayda üç kişi hayatını kaybederken, aralarında şarj olan Tesla'sının içinde hayatta kalan bir sürücünün de bulunduğu çok sayıda kişi yaralandı. Sosyal medyada paylaşılan görüntülerde, şüphelilerden birinin otoparkta AR tarzı bir tüfekle ateş açtığı görülüyor.
Elektrikli araç sahiplerini tetikleyen detay ise tamamen gerçek bir sorun: Araç şarj olurken gaza basıp hemen yola çıkamıyorsunuz. Konektör, güç akışı devam ederken portlara fiziksel olarak kilitleniyor. Hareket etmek için normalde ekrandaki şarj portunun kilidini aç seçeneğine dokunmanız veya manuel serbest bırakma mekanizmasını kullanmanız, ardından kablonun ayrılmasını beklemeniz gerekiyor. Saniyelerin bile önemli olduğu bir durumda bu, gerçek bir güvenlik açığı yaratıyor.
İşte EVject tam da bu boşluğu dolduruyor. 299 dolarlık 'Escape Connector' (Kaçış Konektörü), Supercharger kablosu ile aracınızın portu arasına yerleştiriliyor ve siz yola çıktığınızda kopacak şekilde tasarlanmış. Böylece fişi çekmekle uğraşmadan anında ayrılabilmeniz mümkün.
Bu hafta sonu yaşanan olayların hemen ardından, X platformundaki yüzlerce Tesla sahibi, EVject cihazını kendi referans kodlarıyla paylaşarak bu trajik olaya bir çözüm olarak tanıtmaya başladı.
Tesla'nın Ortadan Kaldırmaya Çalıştığı Cihaz
Ancak viral olan paylaşımların atladığı bir detay var: Bu, Tesla'nın 2024 yılında bir güvenlik riski olduğunu iddia ederek dava ettiği aksesuarın ta kendisi.
Tesla, Kaliforniya'daki bir mahkemede bu konektörün tehlikeli sıcaklıklara ulaşabileceğini savunmuştu. Şirketin sunduğu belgelerde, yüksek akımlı şarjın 30. dakikasından sonra yüzey sıcaklıklarının 100°C'ye kadar çıkabildiği ve tasarımda aşırı sıcaklık koruması bulunmadığı iddia edildi. Bunun üzerine EVject, yerleşik termal korumaya sahip güncellenmiş bir versiyon piyasaya sürdü ve Tesla davayı geri çekti.
Yani şu anda bir silahlı saldırıya çözüm olarak tanıtılan ürün, Tesla'nın iki yıldan daha kısa bir süre önce mahkemelik olduğu üçüncü taraf bir adaptör. Bu, cihazın işe yaramaz olduğu anlamına gelmiyor ancak bu detayı belirtmeden tavsiye edilmesi oldukça garip bir durum.
Bir Cihaz Size Güvenlik Sağlamaz
Tüm bu tartışmaları bir kenara bırakırsak bile, EVject yalnızca tehlikeyi fark edip zamanında harekete geçebilirseniz işe yarar.
Twin Falls'taki olayla ilgili kabul edilmesi gereken daha zor gerçek şu: Ayrılabilir bir konektör, aracı vitesin alıp gitmek için gerekli saniyelere ve farkındalığa sahip olduğunuz varsayımıyla çalışır. Ani ve kaotik bir saldırı anında, o araçların içindeki insanların ne olup bittiğini idrak etmeleri, bırakın kaçış manevrası yapmalarını, pek fazla fırsatları olmadı. Hiçbir aksesuar bunu değiştiremez.
Kaçıştan birkaç saniye kazandıran bir aracın bir değeri vardır. Ancak bunu rastgele şiddete karşı bir çözüm olarak satmak, 299 dolarlık bir adaptörün yapabileceği şeyleri abartmak anlamına gelir ve sahiplerine sahte bir güvenlik hissi verme riski taşır.
Bu Sorun Sadece Tesla'ya Özgü Değil
Burada net olmak gereken bir diğer nokta da bu durumun yalnızca Tesla'ya özgü olmadığıdır.
Şarj konektörü, her elektrikli araçta seans sırasında kilitlenir. Bu, NACS, CCS ve J1772 standartlarına entegre edilmiş bir güvenlik gerekliliğidir. Fiş, yüksek voltajlı güç akışı sırasında çekilip çıkarılmasını önlemek ve ark yapmayı veya kazara bağlantının kesilmesini engellemek için kenetlenir. Hızlı DC şarj cihazına takılı herhangi bir elektrikli araçta aynı kısıtlama geçerlidir. Tesla'nın Supercharger ağı, sadece en büyük ağ olduğu için çoğu insanın bu durumla karşılaştığı yerdir.
İşte bu yüzden çözüm, sonradan takılan bir yama olmamalıdır.
Asıl Çözüm Ne Olmalı?
Buradaki asıl cevap, aracın içine yerleştirilmiş ve sürücü koltuğundan çalışabilen yerel bir acil durum bağlantı kesme mekanizmasıdır. Tabii ki asıl cevap muhtemelen silah kontrolü ve ruh sağlığına ciddi yatırımlar yapılmasıdır, ancak bu bizim uzmanlık alanımızın dışında kalıyor.
Tesla, araç içi bir çözüm üretmek için çok uygun bir konumda. Hem aracı hem de şarj cihazını kontrol ettiği için, gücü güvenle kesebilir, mandalı serbest bırakabilir ve sizi tek bir bilinçli hareketle yola çıkarabilir. Bu, kötüye kullanımı önlemek ve olası ekipman hasarlarını karşılamak için bir onay ve belki de bir ücret gerektiren bir işlem olabilir. Araç sahipleri silahlı saldırıdan beri tam olarak bunu talep ediyor ve bu oldukça makul bir istek. Bu çözüm, canlı bir konektörü mekanik olarak ayıran ayrılabilir bir adaptörden çok daha güvenli olacaktır.
Ancak bu, yalnızca Tesla'ya özgü bir özellik olmamalı ve üreticinin bir zamanlar yangın riski olarak nitelendirdiği bir aparat satın almayı gerektirmemelidir. Her otomobil üreticisi ve şarj ağı, bir sürücünün acil bir durumda istasyondan nasıl güvenli bir şekilde ayrılacağını düşünmelidir. Kilitli konektör iyi mühendislik nedenleriyle var oluyorsa, kaçış yolunun da mühendislik harikası olması gerekir. Bu, sonradan cıvatalanarak eklenen bir şey değil, arabaları ve şarj cihazlarını üreten kişiler tarafından tasarlanmalıdır.
