Yapay zeka, daha önce hiç yaşanmamış birçok gelişmeyi beraberinde getirdi, ancak kurumsal bilişim teknolojileri üzerindeki etkisi en dönüştürücü olanlardan biri. Tarihsel olarak satın aldıkları teknolojiler konusunda temkinli davranan ve uzun vadeli taahhütlerde bulunan şirketler, pazar araştırma şirketi IDC'nin tahminlerine göre 2026 yılında teknolojiye 4,25 trilyon dolar harcama yapacak. Bu harcamaların neredeyse tamamını yapay zeka teşvik ediyor.
Girişim sermayesi şirketi Madrona'nın yeni araştırmasına göre, anket yapılan 150 kurumsal bilişim teknolojisi uzmanının yüzde 74'ü önümüzdeki 12 ay içinde yapay zeka bütçelerini artırmayı planlarken, geri kalanı harcamaları mevcut seviyede tutmayı hedefliyor. Ancak bu aynı şirketler, yapay zeka pilot projelerinin yarısından daha azının tam üretime geçtiğini belirtiyor.
Bu aslında bir gelişme anlamına geliyor. Geçen yıl MIT, kurumsal yapay zeka projelerinin yüzde 95'inin yatırım getirisi açısından başarısız olduğunu ünlü bir raporla duyurmuştu. Başarı oranının yarının altında olması oldukça düşük bir eşik olsa da, yüzde 5'lik bir başarı oranından çok daha iyi bir durumda olduğumuzu gösteriyor.
Ancak Madrona'nın raporundaki en çarpıcı bulgu, bir şirket yapay zeka teknolojisini hayata geçirse bile, bu teknolojiye uzun vadeli olarak bağlı kalmaması.
Şirketlerin yüzde 77'si yapay zeka tedarikçilerini her altı ayda bir veya sürekli olarak yeniden değerlendiriyor. Madrona raporda şu ifadelere yer veriyor: "Bu durum, çok yıllı sözleşmelerin bir yerleşik düzen kalesi sağladığı geleneksel kurumsal yazılım modelinden temelden farklı olan 'hızlı giriş, hızlı çıkış' bir dinamik yaratıyor. Kurumsal yapay zekada geçiş maliyetleri daha düşük ve yeniden değerlendirme temposu acımasız derecede yüksek."
Bu durum, girişimlerin açıkladığı hızlı büyüyen yıllık tekrarlayan gelir rakamları için geniş çaplı sonuçlar doğuruyor. Kurumsal deneme bütçeleri, 2025'teki ilk yapay zeka patlamasını besleyen unsurlardı. Bu yıl, bu büyük müşterilerin yerleşeceği ve yapay zeka girişimlerine uzun vadeli taahhütlerde bulunacağı yıl olmalıydı. Kurumsal sözleşmeler, birçok yapay zeka girişiminin astronomik derecede hızlı gelir büyümesi iddia etmesini sağlıyor; örneğin girişimlerin üç ayda 0 ila 10 milyon dolar arasına ulaşması gibi.
Yine de ilk kez, bir girişimin yapay zeka ürünü pilot aşamasını tamamlayıp bir şirket tarafından benimsense bile, kurumsal gelir güvencesiz kalmaya devam ediyor.
Sorunların bir kısmı, birçok yapay zeka girişiminin kurumsal müşteriler için ürünlerini fiyatlandırmada henüz iyi bir yöntem bulamamasından kaynaklanıyor. Girişim sermayesi şirketi Andreessen Horowitz'in 50 teknik yapay zeka alıcısı üzerinde yaptığı yeni araştırmaya göre, alıcıların yarısından fazlası yapay zeka ücretlerinin tüketilen token sayısı gibi kullanıma değil, üretilen işe veya diğer sonuçlara bağlı olmasını istiyor.
Token gibi kullanım başına ücret almak, temelde bir yazılım hizmeti dönemi iş modeli. Bir şirket e-posta, insan kaynakları yazılımı veya bulut depolamaya ihtiyacı olduğunu bir kez anladığında, mesele sadece kaç çalışan veya ne kadar veri için ödeme yapacağına dönüşüyor.
Yapay zeka için ise somut iş çıktısı etrafında fiyatlandırma yapmak, girişimin müşteriye değerini kanıtlamasına yardımcı oluyor. a16z ortakları Tugce Erten ve Sarah Wang, ücretlerin işlenen rapor sayısı, kapatılan destek biletleri veya oluşturulan potansiyel müşteri sayısı gibi unsurlar etrafında şekillendiğinde, ürünün her iki taraf için de ekonomik olarak değerli hale geldiğini belirtiyor.
Tüm bunlar, yapay zekanın kurumsal deneyimciliğin yeni bir çağını başlatmış olabileceği anlamına geliyor. Bu durum girişimlere kapı açıyor; çünkü şirketler teknolojilerini denemeye daha istekli. Ancak aynı zamanda, kurumsal bir sözleşmenin artık uzun vadeli geliri güvence altına almadığı anlamına da geliyor. Şirketlerin uzun vadeli satın alma alışkanlıklarına ne zaman veya geri dönüp dönmeyecekleri ise zamanla görülecek.
