NASA'nın Nancy Grace Roman Uzay Teleskobu, 300 megapiksel kızılötesi kamerasını ve gezegen görüntüleme koronografını başarıyla devreye aldı. Geniş Alan Aleti'nin soğutma, filtre ve odak testleri planlandığı gibi ilerliyor ve ilk bilim görüntülerinin 2027 başında gelmesi bekleniyor.
NASA'nın Nancy Grace Roman Uzay Teleskobu, yola çıkışta yakıtı son derece verimli kullanması sayesinde bilimsel ömrünü 22 yıla kadar uzattı. Daha hafif kütlesi ve hassas motor yakımı, teleskobun 2048'e kadar çalışmasını sağlayacak gibi görünüyor.
Yoldaş yıldızlardan beslenerek patlayan yaklaşık 3.000 beyaz cüceden oluşan katalog, karanlık enerjinin zamanla değişebileceğine işaret ediyor. DES verileriyle desteklenen bulgu, 2024 DESI sonuçlarını güçlendiriyor ve kozmolojinin standart modeline meydan okuyor.
1917 yılında Albert Einstein, evrenin durağan olduğunu varsayarak denklemlerine “kozmolojik sabit” ekledi ve bunu daha sonra hayatının en büyük hatası olarak nitelendirdi. Ancak 1998'de evrenin genişlemesinin yavaşlamak yerine hızlandığının keşfedilmesiyle bu sabit, karanlık enerji olarak modern kozmolojinin merkezine yerleşti. Günümüzde evreni açıklamak için kullanılan LCDM modeli olağanüstü başarılı olsa da, bilim insanları bu modelin temellerinin yanlış olabileceğini düşünüyor.
Kozmik genişleme sayesinde uzak galaksiler ışıktan hızlı uzaklaşabiliyor ancak bu, fizik yasalarını ihlal etmiyor. Gözlemlenebilir evrenin sınırı 45 milyar ışık yılına ulaşırken, karanlık enerjinin etkisiyle 100 milyar yıl sonra neredeyse tüm galaksiler görüş alanımızdan kaybolacak.
Yeni bir teorik çalışma, evrenin ikinci termodinamik yasasını ihlal etmeden nasıl daha karmaşık hale gelebildiğini açıklıyor. Matematikçi Ginestra Bianconi'nin 'Entropiden Kütleçekim' adlı kuantum kütleçekimi çerçevesini kullanarak yaptığı araştırmada, evrenin toplam entropisinin uzay genişledikçe arttığı, ancak birim hacim başına entropinin düştüğü bulundu. Bu düşüş, galaksiler, yıldızlar, gezegenler ve yaşamın yerel olarak oluşmasına olanak tanıyabilir.
Astronomlar, evrenin genişlemesini ve karanlık enerjiyi incelemek için yeni bir AI destekli çerçeve geliştirdiler. Bu çerçeve, Type Ia süpernovaların görüntülerini analiz ederek ve çevrelerini modellenerek, kozmik mesafeleri neredeyse spektroskopik doğrulukla tahmin edebiliyor.
Gökbilimciler, evrenin hızlanarak genişlediğine dair kanıtların zayıfladığı iddiasını çürüttü. Yapılan yeni bir araştırma, tartışmaya yol açan önceki çalışmanın süpernova verilerini analiz ederken önemli hatalar yaptığını ortaya koydu. Southampton Üniversitesi liderliğinde yeniden incelenen veriler, kozmik ivmelenmenin hiç olmadığı kadar güçlü olduğunu gösterdi.
Yeni bir teorik çalışma, büyük kütleli bir yıldızın çökmesi sırasında tekillik oluşturmak yerine içinde minik bir evren doğurabileceğini öne sürüyor. Karanlık enerjiyle beslenen bu minyatür kozmos, kara deliklerin bilinen özelliklerini taşımayan egzotik bir gravastar yapısına yol açıyor.
Yeni bir teoriye göre evren, kendi tarihini sürekli olarak uzay-zaman dokusuna kaydediyor. Bu kozmik bellek doğruysa, kara deliklerden karanlık maddeye ve evrenin nihai kaderine kadar fiziğin en büyük bilmecelerini çözebilir.