Bu hafta, hem kitap kurtları hem de sıradan okuyucular, nadir kitapların yapay zeka modelleri için toplu halde yok edildiği haberleri karşısında şok oldu. Kitap tedarikçilerine anormal derecede büyük siparişler geldiği ve yapay zeka firmalarının telif yasalarını ihlal etmeden daha temiz kaynak materyali aradığı belirtiliyor. Tartışmaların merkezinde ise sadece bu eğilimi teşvik etmekle kalmayıp aynı zamanda kolaylaştırdığı iddia edilen bir kitap veritabanı olan ISBNdb vardı. Tepkilerin büyümesi üzerine site şimdi tartışmalardan uzaklaşmaya çalışıyor ve bu konudaki kendi paylaşımlarını siliyor.
ISBNdb bir güncellemede, "Sitemizdeki bir pazarlama açılış sayfasıyla ilgili son haberleri gördük ve bunun yarattığı endişeyi anlıyoruz. Biz yapay zeka modelleri eğitmiyoruz ve hiç eğitmedik. Bu sayfa sadece piyasa ilgisini test etmek içindi; böyle bir hizmet hiçbir zaman hayata geçirilmedi. Sayfayı kaldırdık" ifadelerini kullandı.
Birkaç gün önce 404 Media, tedarikçilerin aniden toplu kitap siparişleriyle karşılaştığı endişe verici bir trendi haberleştirmişti. Okullar ve kütüphaneler kaynak sıkıntısı çekerken, azalan iş hacmi onları savunmasız bırakıyor. Bu yeni siparişlerin yapay zeka firmaları tarafından verildiğinden şüpheleniliyor, ancak ISBNdb'nin bu firmaları kitap depolarına yönlendiren bir hizmet sunmasıyla birlikte eleştirilerin hedefi haline geldi.
Silinen açılış sayfasında, "Dünyanın en iyi yapay zeka eğitim verileri rafta duruyor. Kitaplar, hiçbir web taramasının kopyalayamayacağı şekilde yapılandırılmış, denetlenmiş, hakem değerlendirmesinden geçmiş, alana özgü insan bilgisini temsil eder. Yoğun, düzenlenmiş, otoriter" ifadeleri yer alıyordu.
Tepkiler bu hafta zirveye ulaştı ancak bu uygulamayla ilgili haberler ilk olarak geçen Ocak ayında ortaya çıkmıştı. O zaman mahkeme belgeleri, Anthropic bünyesinde "Project Panama" adlı bir programı ortaya çıkarmıştı. Bu program kapsamında şirket, ele geçirebildiği kadar kitabı tarayıp yok ediyordu. Anthropic yazarlarla 1,5 milyar dolara anlaştı, ancak gizliliği kaldırılan belgeler bu uygulamanın yasal olduğunu ancak kötü bir tanıtım yarattığını ve şirketin bunu gizli tutmak için büyük paralar harcamaya hazır olduğunu gösterdi. Artık sır ortaya çıktı ve şüpheli nadir kitap siparişleri yoğun inceleme altında.
İsmi açıklanmayan bir satıcı 404 Media'dan Samantha Cole'a yaptığı açıklamada, "Bu durum hem maddi olarak bana fayda sağlıyor hem de aksi halde satılması pek mümkün olmayan eski stokları temizlememi sağlıyor. Öte yandan, nihai kullanım amacını ve nadir kitapların hamur haline getirilmesini sevmiyorum" dedi.
Kendi yarattıkları cehennemle yüzleşen yapay zeka firmaları, LLM'leri eğitmek için "temiz" kaynak materyal bulmakta zorlanıyor. Düşük kaliteli web içeriği ya da olumsuz geri bildirim döngüleri tehdidi oluşturan yapay zeka tarafından üretilmiş materyaller arasında sıkışan bu şirketler, fazla dikkat çekmeden daha kaliteli malzeme elde etmeye çalışıyor. Bu yaz başında A24, DeepMind'ın eğitimine yardımcı olmak için Google ile bir ortaklık duyurmuştu.
Yok etme kısmına gelince, bunun izleri gizlemek ya da bir tür nadir kitap takıntısı nedeniyle yapılması pek olası görünmüyor. Project Panama belgeleri kitapların neden imha edildiğini belirtmiyordu, ancak büyük olasılıkla sadece maliyetten tasarruf etmek amacıyla yapılıyor. Kitapları arşivlemek ve taramak, kaynak materyali yok etmeyi gerektirmez, ancak ucuz ve hızlı yapıldığında bu kaçınılmaz oluyor. Daha net taramalar için sırt kısımlarının yırtılması ve buruşmuş yığının atılması.
