Robotaksiler kanıtlandı. Waymo 220 milyondan fazla otonom mil kaydetti ve kendi sayımına göre insan sürücülere kıyasla ciddi yaralanmalı kazalarda %94’ten fazla azalma sağlıyor. Haftada yaklaşık yarım milyon ücretli yolculuk yapıyor ve şehir sayısını artırıyor.
Soru artık “Bu işliyor mu?” değil, “Bu her yere nasıl yayılacak?” oldu.
Waymo 14 şehirde. Uber 15 binden fazla şehirde. Uber geçen çeyrekte 3,9 milyar yolculuk yaptı. Waymo’nun haftalık toplam yolculuk hacmini her 17 dakikada bir işliyor. Sürüş yazılımı ve araç tedariki milyarlarca dolar çekiyor. Neredeyse hiç kimse en az göz alıcı soruna fon ayırmıyor: Araçlar yolculuklar arasında ne olacak.
Pit şehir ötesinde
Hiçbir Formula 1 takımı yeni lastik için fabrikaya dönmez. Pit pisttedir; araç saniyeler içinde çıkar. Bir robotaksi yolculuk bitirir, arka koltukta dökülmüş bir latte keşfeder ve temizlenmesi, şarj edilmesi ve incelenmesi için merkezi bir depoya boş olarak 15 mile kadar gider.
Her sıfırlama yaklaşık iki saat sürer. Kaliforniya verileri maliyeti gösteriyor: 2025’e kadar bildirilen 86 milyon Waymo milinin yalnızca %54’ü yolcu taşıdı.
Boş her kilometre bir depo seferi değildir ama her depo seferi boş bir kilometredir. Yolda otonom, bakım gerektirdiği anda manuel. Ölçek burada kırılıyor.
Bu bir şirket için birkaç şehirde işledi. Endüstriyi binlerce şehre taşıyamaz, üç nedenden dolayı.
Arazi kalmadı. Bir depoya ihtiyaç duyulan arazi, sanayi bölgesinde ve güç için kablolanmış olan, herkesin istediği arazidir. Aracılar veri merkezi geliştiricilerinin sanayi alıcılarını geride bırakarak güçlendirilmiş parseller için teklif verdiğini bildiriyor. Yeni bir şehre giren bir operatör Microsoft ve Amazon gibi isimlerin olduğu bir açık artırmaya giriyor.
Saat size karşı çalışıyor. Kaliforniya’nın düzenleyicisi standart bir şarj sitesini enerjilendirmek için yalnızca altı ay hedefliyor. Yeni bir devre 1,9 yıl; bir trafo merkezi yükseltmesi 2,8; yeni bir trafo merkezi 8,9 sürüyor. Şehir başına. Binlerce şehirde bu on yıllar demek.
Her şehir farklı. Phoenix güneşli otoparkların yayıldığı bir arazi. Zürih ortaçağ sokak planına ve bir planlama komitesine sahip. Riyad’da ısı pilleri pişiriyor ve toz sensörleri öğlene kadar kaplıyor.
Tek bir tasarım hepsine uymaz, bu yüzden sektör her şehirde özel bir depo inşa ediyor. On beş şehir, on beş proje. On beş bin ve model kendi bürokrasisi altında çöker.
Waymo başlangıç, şekil değil
Waymo her şeyi kendisi yaptı. Sürücüyü tasarladı, araçları dönüştürdü, filoyu çalıştırdı, uygulamayı kurdu, depoları personel ile doldurdu. Hatta Waymo iki katmanı elden çıkardı: Zeekr Ojai minibüslerini üretiyor, Moove, Avomo, Avis ve Flexdrive depolarını işletiyor.
Otonom araçların bir sonraki dalgası uzmanlar tarafından inşa ediliyor. Wayve, Nuro ve Mobileye beyin satıyor. Otomobil üreticileri bu beyinleri kendi araçlarına koyuyor: Nissan Wayve ile, Lucid Nuro ile, Volkswagen Mobileye ile, Mercedes NVIDIA ile. Uber 30’dan fazla otonom ortağa yolcu sağlıyor. Sonuç tek bir aracın tek bir filosu değil, farklı araçların onlarca filosu.
Paylaşımlı scooterlar için batarya değiştirme ağı kurarken yıllarımı harcadım; yüzlerce operatör binlerce şehirde birkaç üreticinin araçlarını çalıştırıyordu. Kimse daha iyi bir scooter’a sahip olduğu için kazanmadı. Hayatta kalanlar günde on binlerce aracı şarj edebilen, onarabilen ve yeniden konumlandırabilenlerdi. Araç asla zor kısım değildi. Operasyonlardı.
Robotaksiler aynı oyun, yüz kat daha pahalı. Uber’de Zürih’te Wayve destekli bir Nissan yine günde birkaç kez şarj, temizlik ve inceleme gerektiriyor ve orada kimse sanayi arazisi satın almak istemiyor. Altyapı olmadan hiçbiri çalışmaz.
Robotaksiler için ölçeğin açılması neye benziyor
Nakliye konteyneri gemileri hızlandırmadı. Her limanı aynı yaptı ve bu küresel ticareti açtı. Robotaksilerin konteyneri gerekiyor; bir ya da iki koyuya sığan, günlerde değil yıllarda devreye giren, şehir başına yapılandırılan değil yeniden mühendislik gerektiren, herhangi bir filo ve herhangi bir ağa hizmet eden standart bir servis altyapı birimi, tek bir hücre kulesinin her operatöre hizmet etmesi gibi.
Açıklama: Şirketim Aseon Labs, bir düzlem römorkla gelen, bir gün içinde faaliyete geçecek şekilde tasarlanmış robotik şarj, temizlik ve inceleme istasyonu inşa ediyor. Erken aşamadayız ve tek biz olmayacağız. Tartışma bize bağlı değil. Aritmetiğe bağlı: bir endüstri binlerce şehre ihtiyaç duyarken şehir başına depo başına yıllar.
Her robotik demo aynı şekilde biter: Kameranın dışında biri şarj kablosu ile içeri girer. Robotaksiler ticari ölçekte ilk robot olarak demonun asla zor kısmın olmadığını öğreniyor. Andreessen Horowitz fiziksel yapay zeka altyapısı için 1,1 milyar dolar topladı. Yazılım dünyayı yedi. Şimdi park edecek bir yere ihtiyacı var.
Araçlar zaten kendilerini sürebiliyor. Hâlâ kendilerini şarj edemiyor, temizleyemiyor veya inceleyemiyor. Birisi piti inşa etmeli.
Dan Keene, otonom araç filoları için dağıtık robotik servis istasyonları inşa eden Y Combinator destekli bir şirket olan Aseon Labs’ın kurucu ortağı.
2020’de TIER tarafından satın alınan batarya değiştirme ağı Pushme’yi daha önce kurdu.
