WASHINGTON — SpaceX, 21 Temmuz'da Northrop Grumman'ın geliştirdiği ve birden fazla uydunun ömrünü uzatmak için tasarlanan robotik uzay aracını başarıyla fırlattı. Araç, jeostasyoner yörüngedeki uydulara itki modülleri yerleştirecek.
Falcon 9 roketi, Mission Robotic Vehicle (MRV) ve üç adet Mission Extension Pod'u taşıyarak TSİ 00:15'te Florida'daki Cape Canaveral Uzay Kuvvetleri Üssü'nden havalandı. Northrop Grumman'ın SpaceLogistics yan kuruluşu tarafından geliştirilen dört uzay aracı, jeosenkron transfer yörüngesine gönderildi ve kendi itki sistemlerini kullanarak Dünya'dan yaklaşık 35.400 kilometre yükseklikteki jeostasyoner yörüngeye ulaşacak.
Görev, MRV ve üç modülü jeostasyoner yörüngeye göndermek için roketin tam performansını gerektirdiğinden, SpaceX ilk kademeyi kurtarmaya çalışmadı. Böylece rekor olan 32 uçuşun ardından ilk kademenin görevi sona erdi.
Jeostasyoner yörüngeye ulaştıklarında, üç modül hizmet verecekleri uyduların yakınına konumlanacak. MRV sırayla her modülü alacak, müşteri uydusuna yaklaşacak ve iki robotik kolunu kullanarak modülü uyduya monte edecek. Ardından geri çekilip diğer iki müşteri için aynı işlemi tekrarlayacak.
Görev, Northrop'un daha önceki ömür uzatma araçlarına kıyasla daha ölçeklenebilir bir uydu bakım modeli sergilemeyi amaçlıyor. Önceki araçlar yıllarca tek bir müşteriye bağlı kalırken, MRV bir uyduya donanım takıp diğerlerine geçebiliyor. Böylece aynı araç, yaklaşık 15 yıllık beklenen ömrü boyunca birden fazla bakım görevi gerçekleştirebilecek.
Üç modül, ticari uydu operatörleri Intelsat (iki adet) ve Avustralya merkezli Optus (bir adet) ile sözleşme kapsamında üretildi.
MRV, uydulara yakıt ikmali yapmıyor. Bunun yerine, bir Mission Extension Pod'u, uydunun fırlatma aracına bağlı olduğu arka ucundaki yapısal halkaya monte ediyor. Modül, MRV ayrıldıktan sonra yerinde kalıyor ve kendi elektrikli itki sistemini kullanarak uydunun yörüngesel konumunu korumasına ve tutum kontrol sistemini yönetmesine yardımcı oluyor.
Bu sayede yakıtı azalan bir uydu, tanklarına herhangi bir itici gaz aktarılmadan çalışmaya devam edebiliyor. Northrop, bir modülün tipik bir jeostasyoner iletişim uydusunun kullanım ömrünü yaklaşık altı yıl uzatabileceğini tahmin ediyor.
Northrop'un SpaceLogistics bölümü daha önce MEV-1 ve MEV-2 adlı iki Mission Extension Vehicle ile ömür uzatma görevleri gerçekleştirmişti. Bu iki araç, 2020, 2021 ve 2025 yıllarında Intelsat ve Optus tarafından işletilen uydulara üç kez kenetlenme gerçekleştirdi.
MRV, bu alandaki bir sonraki adımı temsil ediyor.
MRV ve MEP yükü. Kredi: SpaceXRobotik sistem, Savunma İleri Araştırma Projeleri Ajansı'nın (DARPA) Jeosenkron Uyduların Robotik Bakımı (RSGS) programı kapsamında geliştirildi. DARPA, 2016 yılında başlattığı bu programla devlet tarafından geliştirilen robotik teknolojiyi, ticari olarak sahip olunan ve işletilen bir bakım uzay aracıyla birleştirmeyi hedeflemişti.
Space Systems Loral, 2017'de orijinal endüstri ortağı olarak seçilmiş ancak iki yıl sonra projeden çekilmişti. Northrop'un SpaceLogistics bölümü, 2020'de projenin ticari tarafını devraldı.
DARPA, robotik kollar da dahil olmak üzere robotik yükün geliştirilmesini finanse ederken, Northrop uzay aracını ve devlet teknolojisini ticari bir hizmete dönüştürmek için gereken çalışmaları finanse etti.
ABD Uzay Kuvvetleri, MRV'nin operasyonel hale gelmesinin ardından bu araca erişim talep etmeyi planladığını ve onu, devlet müşterilerinin ihtiyaç duyduğunda kullanabileceği ticari bir kaynak olarak değerlendireceğini açıkladı. Northrop, MRV hizmetlerinin satın alınmasına yönelik herhangi bir devlet sözleşmesini kamuoyuna duyurmadı.
Northrop, ilk üç modül kurulumunu tamamladıktan sonra gelecekteki müşteriler için ek Mission Extension Pod'ları fırlatmayı ve MRV'yi yörüngede tutarak bu modülleri alıp takmaya devam etmeyi planlıyor.
